Het was zaterdag opnieuw raak. Jeugdtrainers, mensen die juist het goede voorbeeld horen te geven, gingen met elkaar op de vuist. Een beschamend tafereel dat eigenlijk geen toelichting behoeft. Iedereen is het erover eens: dit hoort niet thuis op een sportcomplex, en al helemaal niet bij een wedstrijd waar kinderen centraal staan.

De laatste weken en maanden is er veel te doen over de plannen van de KNVB om ook in de tweede en derde klasse het weekendvoetbal verder door te voeren. Voorstanders spreken over een verbetering , maar vanuit het perspectief van veel spelers en trainers van traditionele zondagclubs voelt het vooral als een maatregel die voorbijgaat aan de realiteit van het amateurvoetbal. Ik ben daar heel eerlijk in: ik vind het ook geen goed idee.

Het was woensdagochtend, kort na de training van de SV Bedum Oldstars, dat het gesprek al snel op gang kwam. Niet zozeer over de gebruikelijke dingen als een mooie actie, een gemiste kans of een geslaagde training, maar over iets minder tastbaars: vorm. Aanleiding was mijn eigen spel van die ochtend, dat door anderen duidelijk anders werd ervaren dan in de twee weken daarvoor. En eerlijk is eerlijk, ik voelde het zelf ook. Het liep soepeler, mijn keuzes waren beter en de training ging gewoon stukken beter.

Ieder weekend wanneer je ergens langs de lijn staat, maak je dingen mee waar je je over verbaast of, en dat is misschien nog wel erger,waarvan je denkt: dit zou eigenlijk niet moeten gebeuren. Het voetbal op amateurniveau is prachtig, puur en vaak hartverwarmend, maar tegelijkertijd zie je ook ontwikkelingen die zorgen baren.

Vorm in de sport is een ongrijpbaar fenomeen, iets wat je niet kunt vastpakken, niet kunt afdwingen en soms zelfs niet eens kunt verklaren. Het is er, of het is er niet. En dat geldt niet alleen voor topsporters, maar net zo goed binnen het Walking Football en zelfs bij iets ogenschijnlijk eenvoudigs als het joggen of zoals ik het noem ‘versneld voortbewegen’. Het is een verschijnsel waar ik inmiddels al ruim twee weken mee te maken heb, en eerlijk gezegd: ik begin het behoorlijk frustrerend te vinden.

Het lijkt een onschuldige combinatie: jeugdvoetbal en betrokken (groot)ouders langs de lijn. Een beetje aanmoedigen, een kritische blik hier en daar, misschien een goedbedoelde aanwijzing. Maar wie tegenwoordig op een willekeurig sportcomplex rondloopt, ziet dat die combinatie steeds vaker ontspoort. Wat ooit begon als betrokkenheid, is in veel gevallen verworden tot bemoeizucht, frustratie en soms zelfs regelrechte agressie.

Wanneer je, zoals ik, in de weekenden met minimaal twaalf aan trainers telefonisch contact hebt , ja, ik ben nog altijd van het ouderwetse persoonlijke contact , dan hoor je nog eens wat. Verhalen uit de kleedkamer, langs de lijn, van bestuurskamers en soms uit de kroeg na afloop. Meestal neem je het met een korrel zout, want emotie hoort nu eenmaal bij het voetbal. Maar af en toe hoor je iets waarvan je denkt: dit kan toch niet waar zijn?

Het lot van een vijfdeklasser, zo mogen we het inhaalprogramma op dinsdag 14 april gerust noemen. Waar voor sommigen een doordeweekse wedstrijd nog als een leuke onderbreking van de routine voelt, is het voor veel spelers in de vijfde klasse simpelweg een logistieke puzzel van jewelste. Zeker als je ziet dat er in zaterdag 5e op één avond maar liefst vijf duels op het programma staan.

Het inhalen van wedstrijden in vooral de onderste regionen van het standaardvoetbal is dinsdag 7 april begonnen met het duel tussen Eenrum en KRC. Op het eerste gezicht een onopvallende wedstrijd, maar symbolisch voor een groter probleem dat al jaren speelt binnen het amateurvoetbal. Want deze inhaalduels zijn geen incidenten meer; ze zijn structureel geworden. En ze zorgen ervoor dat, als alles volgens schema verloopt, zo’n 90% van de teams in het weekend van 23 en 24 mei hun laatste competitiewedstrijd speelt.

Er zijn van die weekenden waarop alles langs de lijn precies op zijn plek valt, alsof het een puzzel is die zonder moeite in elkaar schuift. Het weer werkte mee, het voetbal was bij vlagen aantrekkelijk en misschien nog wel belangrijker: de sfeer was goed. Geen geschreeuw, geen opstootjes, geen irritaties die de boventoon voeren. Gewoon mensen die samenkomen om naar een wedstrijd te kijken, een praatje te maken en te genieten van het amateurvoetbal zoals het bedoeld is. Als dat lukt, merk je pas echt hoe prettig het eigenlijk kan zijn langs de lijn. De bekende kreet “het is fijn langs de lijn” krijgt dan weer betekenis. Want laten we eerlijk zijn: dat gevoel staat de laatste jaren best onder druk. Incidenten, verbaal geweld en soms zelfs fysieke confrontaties hebben hun sporen nagelaten. Juist daarom vallen weekenden zoals deze extra op. Ze laten zien dat het ook anders kan. Dat het niet vanzelfsprekend hoeft te zijn dat er altijd wel iemand uit de bocht vliegt.